โครงการพัฒนาต่างๆ

“อดีตพื้นที่วังหน้า สู่ ถนนย่านการค้าและวัฒนธรรม”

943013551231390acacf5cb979fae25d.jpg

 

7.jpg

นับเป็นหนึ่งในถนนสายวัฒนธรรมที่มีชื่อเสียงของกรุงเทพมหานคร ที่รายล้อมไปด้วยย่านชุมชนและการค้าเก่าแก่  โบราณสถาน สถานที่ท่องเที่ยว รวมถึงอาคาร สิ่งปลูกสร้าง ที่มีรูปแบบสถาปัตยกรรมเก่าแก่ที่สวยงามและมีรูปแบบเฉพาะตัว ได้ถูกผสมกลมกลืนเข้าไว้ด้วยกัน โดยยังคงไว้ซึ่งรูปแบบเก่าและใหม่ได้อย่างลงตัว ตลอดจนวิถีชีวิตของผู้คนบริเวณถนนสายนี้ ไม่ว่าจะผ่านไปกี่ยุคกี่สมัยก็ยังคงวิถีดั้งเดิมไม่เปลี่ยนแปลง อีกทั้งยังสอดรับปรับตัวกับสิ่งใหม่ๆ ที่เข้ามาได้อย่างรวดเร็ว

 

20170611_003.jpg

 

8.jpg

     เดิมที่ดินบริเวณตึกแถวโค้งถนนพระอาทิตย์แห่งนี้ เป็นพื้นที่ของวังเดิม คือ วังริมป้อมพระสุเมรุ (ป้อมพระสุเมรุสร้างในสมัยรัชกาลที่ 1 เป็นหนึ่งในสิบสี่ป้อมที่สร้างพร้อมกับกำแพงพระนครและเป็นหนึ่งในสองป้อมที่เหลืออยู่ในปัจจุบัน)  วังดังกล่าวเป็น พระตำหนักของสมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาสุรสิงหนาท เมื่อทรงปฏิบัติราชการในสมัยกรุงธนบุรี

     ครั้นเมื่อสถาปนากรุงรัตนโกสินทร์ สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาสุรสิงหนาท ได้เสด็จมาประทับที่พระราชวังบวรสถานมงคลแล้ว จึงพระราชทานที่ดินบริเวณนี้ ให้เป็นที่ประทับของ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ  เจ้าฟ้ากรมหลวงจักรเจษฎา สมเด็จพระอนุชาธิราชพระองค์เล็ก ทั้งนี้เพื่อให้ทรงช่วยกำกับดูแลการรักษา พระนครทางด้านเหนือ

 

89.jpg

แหล่งที่มา : www.culture.go.th

 

     ต่อมาราว พ.ศ. 2450 ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 5) โปรดเกล้าฯ ให้รื้อกำแพงพระนคร และมีพระราชดำริในการพัฒนาพระนครให้เจริญทัดเทียมอารยะประเทศ โปรดให้มีการตัดถนน และการก่อสร้างอาคารตึกแถวเลียบกำแพงเมืองทางด้านเหนือ มีลักษณะเป็นถนนสายเล็กๆ คือ ถนนพระอาทิตย์ และถนนพระสุเมรุ  ซึ่งถนนที่ตัดในระยะเดียวกันคือ ถนนเจ้าฟ้า ถนนจักรพงษ์ ถนนไกรสีห์ ถนนข้าวสาร ถนนประชาธิปไตย และถนนราชดำเนิน

     ส่วนพื้นที่บริเวณวังริมป้อมพระสุเมรุ เมื่อสมเด็จเจ้าฟ้ากรมหลวงจักรเจษฎา สิ้นพระชนม์แล้วไม่มีผู้ใดเข้ามาประทับ จึงได้ตกมาอยู่ในความดูแลและใช้งานโดยกระทรวงนครบาล และกรมพระคลังข้างที่ตามลำดับ

 

d60c90becfc6ef815334c8d9ed326352.jpg

ภาพแสดงบริเวณถนนพระอาทิตย์ในอดีต

 

     ตึกแถวบริเวณโค้งถนนพระอาทิตย์นั้นไม่ปรากฏหลักฐานปีที่ดำเนินการก่อสร้างที่แน่ชัด แต่จากการสืบค้นเปรียบเทียบข้อมูลจากแผนที่กรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2450 ซึ่งยังไม่ปรากฏพิกัดอาคารตึกแถวโค้งพระอาทิตย์ในแผนที่เปรียบเทียบกับหลักฐานการส่งมอบที่ดินพร้อมกับสิ่งปลูกสร้างอาคารตึกแถวดังกล่าว จากกระทรวงนครบาล สู่พระคลังข้างที่ ปี พ.ศ. 2469 จึงสามารถสันนิษฐานช่วงเวลาในการสร้างอาคารตึกแถวโค้งพระอาทิตย์ ว่าอยู่ในช่วงปี พ.ศ. 2451-2468 ตรงกับรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 6) ซึ่งอาคารและที่ดินดังกล่าว ได้อยู่ในความดูแลของ สำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์สืบมาจวบจนถึงปัจจุบัน

 

10.jpg

111.jpg

ตึกแถวบริเวณโค้งถนนพระอาทิตย์

 

12.jpg

 

16.jpg

 

     แม้เวลาจะล่วงเลยมานับหลายทศวรรษ อาคารและสิ่งปลูกสร้างต่างๆ เริ่มชำรุดทรุดโทรมและเสื่อมสภาพไปตามกาลเวลา หากแต่ถนนพระอาทิตย์ในวันนี้ ยังคงทิ้งร่องรอยประวัติศาสตร์ไว้ให้คนรุ่นหลังและนักท่องเที่ยวได้ศึกษาหาความรู้

     ด้วยความสำคัญทางประวัติศาสตร์ของพื้นที่ และสถาปัตยกรรมอันทรงคุณค่า ตลอดเส้นทางบนถนนพระอาทิตย์ ที่อยู่ภายใต้ความดูแลของสำนักงานทรัพย์สินฯ อาทิ วังพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระนเรศวรฤทธิ์ (FAO) , วังสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระสวัสดิวัดนวิศิษฏ์ (UNICEF) , สวนสันติชัยปราการ เป็นต้น

     สำนักงานทรัพย์สินฯ ได้เล็งเห็นความสำคัญของอาคาร  จึงได้ดำเนินโครงการปรับปรุงฟื้นฟูอาคารอนุรักษ์อันทรงคุณค่าบนพื้นที่ดังกล่าว โดยเริ่มจากอาคารตึกแถวบริเวณโค้งถนนพระอาทิตย์ และโครงการอื่นๆ ตามแผนพัฒนาพื้นที่ต่อไปในอนาคต เพื่อประโยชน์ใช้สอยที่ยั่งยืนของผู้เช่าอาคารของสำนักงานฯ โดยดำเนินการพัฒนาควบคู่ไปกับการอนุรักษ์ เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนในการอยู่อาศัย และปรับปรุงสภาพอาคารให้สวยงามและยั่งยืน คงความเป็นเอกลักษณ์ทางสถาปัตยกรรมและส่งเสริมศักยภาพคุณค่าของเมือง

 

131.jpg

 

DSC_4448.JPG ABC_5047.JPG

ภาพอาคารก่อนการปรับปรุง

 

tada-6654.jpg tada-6706.jpg

ภาพอาคารภายหลังการปรับปรุง

 

     ตึกแถวบริเวณโค้งถนนพระอาทิตย์แห่งนี้  เป็นอาคารโครงสร้างคอนกรีตเสริมเหล็ก สูง 2 ชั้น โดยวางผังอาคารตามโค้งถนน หลังคาเป็นทรงจั่ว แต่เดิมมุงกระเบื้องว่าวปัจจุบันได้มีการเปลี่ยนแปลงวัสดุไปเกือบทั้งหมด และมีแนวผนังกันไฟเป็นระยะ

 

17.jpg

ลักษณะบานประตูก่อนและหลังการปรับปรุง

 

ลักษณะบานประตูเป็นบานประตูไม้บานเฟี้ยมแบบลูกฟักกระดานดุน เหนือบานประตูทำช่องลมติดไม้ซีกเป็นระยะๆ ตลอดแนวประตู

 

44.jpg

ลักษณะบานหน้าต่างก่อนและหลังการปรับปรุง

 

ชั้นบนมีบานหน้าต่าง 2 ช่อง เป็นบานเปิดไม้แบบลูกฟักกระดานดุน เช่นเดียวกับประตู ใต้ซุ้มหน้าต่างแต่ละซุ้มมีธรณีปูนปั้นรองรับมีช่องแสงเหนือขอบบนของหน้าต่างเป็นบานเกล็ดไม้

 

 Untitled1.jpg

การทำกันสาดคอนกรีตเสริมเหล็กก่อนและหลังการปรับปรุง

 

ลักษณะเด่นอีกอย่างของอาคาร คือ การทำกันสาดทั้งชั้นบนและชั้นล่างเป็นโครงสร้างคอนกรีตเสริมเหล็กยาวต่อเนื่องกันตลอดอาคาร มีท้าวแขนคอนกรีตเสริมเหล็กรองรับ ผนังชั้นบนเรียบไม่มีเสาฝาผนัง ส่วนชั้นล่างมีชายคาปูนเป็นกันสาดคลุมทางเท้ายาวไปตลอดแนวอาคาร

ดังจะเห็นได้ว่า การปรับปรุงรูปแบบและโครงสร้างอาคาร สำนักงานทรัพย์สินฯ ยังคงดำเนินการปรับปรุง ซ่อมแซม ให้กลับมามีสภาพสมบูรณ์ใกล้เคียงดั้งเดิมมากที่สุด คงไว้ซึ่งคุณค่าทางประวัติศาสตร์ในยุคแรกสร้าง

 

h.jpg

 

PhraAthit-1.jpg

 

ปัจจุบัน ถนนพระอาทิตย์ถือเป็นย่านที่เต็มไปด้วยโรงแรม/ที่พัก ร้านค้า ร้านอาหารและร้านกาแฟของเหล่านักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติที่ต่างแวะเวียนเดินทางมาท่องเที่ยวผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนกันอย่างไม่ขาดสาย ความงดงามของถนนสายนี้ยังคงกลิ่นอายของเมืองเก่า ซึ่งเต็มไปด้วยรากเหง้าของศิลปะและวัฒนธรรม ที่ยังหล่อหลอมวิถีชีวิตของคนในชุมชนกับความเป็นสังคมเมืองยุคใหม่ได้อย่างเหนียวแน่น

 

ติดตามอ่านข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่นี่